Sektor motoryzacyjny w województwie śląskim mierzy się dziś z jednoczesną presją transformacji klimatycznej, zmian w globalnych łańcuchach dostaw i rosnącej konkurencji międzynarodowej. Podczas okrągłego stołu w Tychach regionalni interesariusze dyskutowali, jak w tych warunkach wykorzystać zasoby regionu i skuteczniej wspierać firmy oraz pracowników.
W ubiegłym tygodniu, 11 marca odbył się na terenie Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej (Podstrefy Tyskiej) w Tychach okrągły stół regionalnych interesariuszy pod tytułem „Przemysł motoryzacyjny w województwie śląskim w obliczu wyzwań transformacji: jak sprostać im w oparciu o zasoby regionu”. Wydarzenie, prowadzone przez analityków Programu Polityki Społecznej i Zrównoważonego Rozwoju ISP, Małgorzatę Koziarek i Macieja Pańkowa, było okazją do dyskusji na temat sposobów radzenia sobie z obecnymi wyzwaniami, przed którymi stają sektory motoryzacyjny i transportowy w obliczu polityk klimatycznych UE oraz ekspansji producentów i marek motoryzacyjnych z Chin.
Polskie zakłady montażu samochodów oraz producenci komponentów do nich – silnie wpleceni w europejskie i globalne łańcuchy dostaw – zmagają się ze spadającym i niestabilnym popytem. Coraz częściej słyszy się o też zwolnieniach pracowników. Dlatego w trakcie spotkania koncentrowano się na poszukiwaniu rozwiązań, jak na poziomie regionalnym można wspierać: firmy w poszukiwaniu nowych rynków i zmianie profilu produkcji, a pracowników w podwyższaniu i aktualizowaniu swoich kompetencji. W grę wchodzi wsparcie publiczne, które oferują operatorzy unijnych funduszy strukturalnych, w tym instytucje otoczenia biznesu i publiczne służby zatrudnienia. Jak wskazano w trakcie dyskusji, nie zawsze jest to łatwe zadanie, co wynika m.in. z rozmijaniem się harmonogramu finansowania projektów w ramach kolejnych perspektyw finansowych UE z cyklami koniunkturalnymi czy następstwami globalnych szoków, takimi jakimi w ostatnich latach była pandemia COVID-19 i atak Rosji na Ukrainę. Województwo śląskie posiada znaczące zasoby mogące pomóc w transformacji gospodarki, w tym wykwalifikowane zasoby ludzkie, szereg instytucji wspierających biznes i pracowników oraz strategie rozwoju różnych sfer życia gospodarczego i społecznego trafnie identyfikujące problemy oraz zawierające jasny plan dalszego działania. Zawodzi natomiast wymiana informacji między różnymi interesariuszami i koordynacja działań, a dialog społeczny jest fragmentaryczny. Firmy i pracownicy często nie wiedzą, z jakich narzędzi wsparcia mogą skorzystać.
W spotkaniu brali udział przedstawiciele działających w województwie śląskim organizacji pracodawców i izb gospodarczych, związków zawodowych z branży motoryzacyjnej, instytucji otoczenia biznesu oraz instytucji publicznych – Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości Wojewódzkiego Urzędu Pracy i Urzędu Marszałkowskiego. Wydarzenie było również sposobnością do zaprezentowania wyników badania przeprowadzonego przez analityków ISP dotyczącego sytuacji branży motoryzacyjnej i transportowej w województwie śląskim. Przedstawiono również wnioski z raportu autorstwa Beli Galgoczi’ego z Europejskiego Instytutu Związków Zawodowych (ETUI), poświęcony globalnym trendom w branży automotive i wpływowi polityk unijnych na jej sytuację w Europie.
Okrągły stół zorganizowano w ramach projektu „Przejście do ekomobilności: wzmocnienie regionalnych procesów sprawiedliwej transformacji w przemyśle motoryzacyjnym”, realizowanym w krajach grupy wyszehradzkiej pod przewodnictwem słowackiego think-tanku CELSI, i współfinansowanym przez i współfinansowanym przez Europejską Inicjatywę Klimatyczną (EUKI) niemieckiego Federalnego Ministerstwa Środowiska, Klimatu, Ochrony Przyrody i Bezpieczeństwa Jądrowego. W projekcie uczestniczy również niemiecka organizacja szkoleniowo-konsultingowa NELA oraz Europejski Instytut Związków Zawodowych (ETUI).
