Dzieci drugiej kategorii? Wokół dyskusji o dodatku na dzieci mieszkające za granicą
Dodał(a):

Instytut Spraw Publicznych

Podziel się

Dzieci drugiej kategorii? Wokół dyskusji o dodatku na dzieci mieszkające za granicą


W 2017 roku w Niemczech zostały wypłacone 343 miliony euro dodatków na dzieci, które mieszkają w innym kraju, ale ich rodzice pracują w Niemczech. Politycy populistycznej Alternatywy dla Niemiec domagają się w związku z tym redukcji zasiłków do poziomu, odpowiadającego kosztom życia w kraju pobytu dziecka. Pomysły takie w poprzedniej kadencji padały też ze strony innych polityków. Głosy są podzielone.

Sprawa wypłacanych na zagraniczne konta zasiłków dla dzieci mieszkających poza Niemcami zwraca uwagę, gdyż przez ostatnie kilka lat zarówno liczba dzieci, a przez to i suma przypadających na nie zasiłków rosła (choć w 2017 wobec 2016 roku zanotowano pewien spadek). W 2010 roku wypłacono bowiem 35,8 milionów euro dla około 89 tysięcy dzieci. W 2017 było to już 249 473 dzieci. Większość z nich mieszka w Polsce (103 000), Chorwacji (17 000) i Rumunii (17 000).

Jeśli chodzi o dodatki na dzieci mieszkające w Niemczech, których rodzice nie posiadają niemieckiego obywatelstwa, to największa ich liczba ma obywatelstwo tureckie (588 000), polskie (155 000) oraz rumuńskie (110 000).

Skutek swobodnego przepływu osób

Rosnące liczby uprawnionych do pobierania zasiłków dzieci (choć formalnie biorcami są rodzice) wynika z prostego faktu otworzenia niemieckiego rynku pracy dla pracowników z innych krajów UE, zwłaszcza w 2011 dla Polaków oraz 2014 dla Rumunów i Bułgarów. Spadek roku 2017 powiązany jest z faktem, że w 2016 wypłacono wiele dodatków zaległych za poprzednie lata. Poza tym wprowadzenie „500+” w Polsce spowodowało, że wysokość wypłacanych dla mieszkających w Polsce polskich dzieci dodatków spadła, bo od wysokości niemieckiego zasiłku odejmuje się ten, wypłacany w Polsce.

Zarzuty o naciąganie

Tak wysokie kwoty mobilizują przeciwników wypłacania dodatków na dzieci mieszkających za granicą. Podnoszą oni zarzuty, że zagraniczni pracownicy naciągają w ten sposób niemiecki system socjalny. Zgodnie z prawem obywatele UE mają jednak prawo pobierać taki zasiłek na dzieci, nawet jeśli te nie mieszkają z nimi w kraju ich pracy. Jak podkreśla Komisja Europejska, wynika to choćby z faktu, że osoba płacąca takie same podatki, ma prawo do takich samych świadczeń. Stąd próby niemieckiego rządu, aby zmienić zasady i dopasować wysokość dodatku do kosztów życia w kraju pobytu dziecka, okazały się nieskuteczne.

Jednocześnie krytycznie oceniane jest oskarżanie jedynie Europejczyków mieszkających za wschodnią granicą Niemiec o wykorzystywanie niemieckiego systemu. Wypłacane zasiłki dotyczą bowiem tak samo Francuzów, którzy pracując po niemieckiej stronie granicy, mieszkają z dziećmi we Francji czy tysiące Niemców, którzy z dziećmi mieszkają za granicą i mają prawo do dodatku.

Podejmowanie tematu zasiłków dla dzieci mieszkające za granicą przez populistów będzie mobilizować niemiecki rząd do zajmowania się tę sprawą. Jednocześnie pośród partii rządzących, jak i liberałów czy Zielonych istnieje świadomość, że nie wolno doprowadzić do przekształcenia się dyskusji w antyeuropejską kampanię.

Tabela 1: Wysokość środków wpłacanych w ramach wypłaty zasiłku na dzieci na zagraniczne i niemieckie konta w latach 2010 – 2017

Rok Konta zagraniczne w euro Konta wewnątrz Niemiec w euro
2010 35.866.290,96 33.498.171.842,97
2011 45.702.422,48 33.167.387.472,41
2012 75.175.178,81 33.298.151.216,52
2013 128.480.703,77 33.185.259.217,69
2014 172.243.602,00 33.399.991.893,47
2015 261.091.671,73 34.078.251.661,62
2016 414.350.176,20 34.793.287.484,62
2017 343.069.549,26 35.555.071.186,24

Tabela 2: Liczba dzieci, na które rodzice otrzymują niemiecki zasiłek w latach 2010-2017

  Dzieci, na które rodzice otrzymują niemiecki dodatek
Rok
 
Ogólna liczba Dzieci zamieszkałe w Niemczech – niezależnie od obywatelstwa Dzieci zamieszkałe w innym kraju UE – niezależnie od obywatelstwa
Ogólna liczba Dzieci, których rodzice posiadają niemieckie obywatelstwo Dzieci zamieszkałe w Polsce
2017 14.971.601 14.722.164 243.097 31.363 102.939
2016 14.718.161 14.480.422 232.061 33.775 96.311
2015 14.547.808 14.389.639 153.054 30.135 55.494
2014 14.533.346 14.367.284 160.696 34.216 59.444
2013 14.419.480 14.296.217 118.950 30.190 42.956
2012 14.503.389 14.379.328 115.476 33.677 38.063
2011 14.387.457 14.283.899 96.554 32.573 24.089
2010 14.508.104 14.413.012 89.261 31.466 18.760




Polecamy

NIEM - Krajowy Mechanizm Ewaluacji Integracji
Monitoring i poprawa integracji beneficjentów ochrony międzynarodowej. forintegration.eu

Niemcy w zbliżeniu

Opisujemy fakty, komentujemy decyzje, tłumaczymy zawiłości niemieckiej polityki #niemcywzblizeniu
Zapisz się do newslettera
Newsletter