Jak Polacy i Niemcy oceniają wzajemne relacje 35 lat po podpisaniu traktatu o dobrym sąsiedztwie? Co nas łączy, a jakie kwestie nadal pozostają źródłem różnic? Najnowsza edycja Barometru Polska–Niemcy, przygotowana przez dr. Jacka Kucharczyka i dr Agnieszkę Ładę-Konefał, przedstawia opinie obu społeczeństw na temat współpracy gospodarczej, historycznego pojednania oraz współczesnych wyzwań związanych z bezpieczeństwem.

Z badania wynika, że ponad połowa Polaków i Niemców dobrze ocenia wzajemne stosunki. W obu społeczeństwach jako główny powód pozytywnej oceny relacji wskazywane są wspólne interesy gospodarcze. Zdaniem 55% Niemców i 43% Polaków współpraca gospodarcza przynosi obu krajom porównywalne korzyści. Jednocześnie 27% Polaków uważa, że bardziej korzystają na niej Niemcy.
Pomimo pozytywnej oceny obecnych relacji
pojednanie polsko-niemieckie pozostaje procesem niedokończonym. Ponad połowa badanych w obu krajach uważa, że nadal wiele pozostaje do zrobienia. Szczególnie wyraźne różnice dotyczą pamięci historycznej. Tylko 18% Polaków uważa, że niemieckie społeczeństwo w wystarczającym stopniu uznaje polskie cierpienia i ofiary z przeszłości. Wśród Niemców taką opinię podziela 44% respondentów.
Rozbieżności widoczne są również w ocenach partnerstwa w Unii Europejskiej. Zaledwie 31% Polaków uważa, że Niemcy zawsze lub często traktują Polskę jako równorzędnego partnera. Wśród niemieckich respondentów odsetek ten wynosi 45%.
Obszarem zbliżającym oba społeczeństwa jest bezpieczeństwo. Zagrożenia militarnego ze strony Rosji obawia się 72% Polaków i 62% Niemców. W obu krajach większość badanych uznaje za ważną współpracę we wszystkich pięciu analizowanych obszarach bezpieczeństwa, obejmujących współpracę wojskową, przemysły zbrojeniowe, bezpieczeństwo energetyczne, współpracę wywiadowczą i zwalczanie sabotażu oraz przeciwdziałanie rosyjskiej dezinformacji.
Tegoroczna edycja Barometru poświęca szczególną uwagę mieszkańcom pogranicza. Po raz pierwszy zwiększono liczebność prób badawczych w regionach przygranicznych po obu stronach granicy. Pozwoliło to dokładniej przeanalizować znaczenie codziennych kontaktów i osobistych doświadczeń w kształtowaniu opinii o sąsiednim kraju. Wyniki wskazują, że osoby, które odwiedziły sąsiednie państwo, częściej mają sprecyzowane i bardziej pozytywne opinie na jego temat, a także częściej opowiadają się za współpracą.
Barometr Polska–Niemcy to cykliczny projekt badawczy realizowany od 2000 roku, dokumentujący wzajemne postrzeganie Polaków i Niemców oraz zmiany w ocenach stosunków między oboma państwami.
Publikacja powstała we współpracy Instytutu Spraw Publicznych, Deutsches Polen-Institut, Fundacji Konrada Adenauera w Polsce i Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej oraz w ramach projektu „Między Berlinem a Warszawą – 35 lat sąsiedztwa”, finansowanego przez fundację Lotto-Stiftung Berlin.
Badanie przeprowadził Ipsos w dniach 19–27 sierpnia 2026 roku metodą ankiety internetowej (CAWI), na reprezentatywnych próbach ogólnokrajowych obejmujących po 1000 respondentów w Polsce i Niemczech, w wieku 18–75 lat.
Zapraszamy do lektury raportu
Między pamięcią a bezpieczeństwem. Polacy i Niemcy 35 lat po podpisaniu traktatu o dobrym sąsiedztwie. Barometr Polska–Niemcy 2026.
A jak dobrze znasz opinie Polaków i Niemców o wzajemnych relacjach? Przygotowaliśmy quiz, w którym możesz sprawdzić swoją wiedzę i skonfrontować własne wyobrażenia z wynikami Barometru Polska–Niemcy 2026.
Sprawdź się w naszym quizie!