|
Opodatkowanie
podmiotów trzeciego sektora podatkiem dochodowym od osób prawnych
Ireneusz Mirek
Wykładnia przepisów dotyczących zwolnień podatkowych stosowanych wobec
podmiotów trzeciego sektora w zakresie podatku CIT stwarzała dotychczas
znaczne problemy. Nie rozwiały ich, niestety, ostatnie nowelizacje przepisów
Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Autor analizuje
najbardziej kontrowersyjne kwestie w tej dziedzinie: zakres przedmiotowy
zwolnień; rozbież-ność między przeznaczeniem i wydatkowaniem dochodów;
opodatkowanie spółek tworzonych przez stowarzyszenia; zwolnienie od podatku
dochodów organizacji pożytku publicznego oraz zwolnienie od podatku dochodów
ze składek członkowskich. Przedstawione są zwłaszcza wątpliwości powstałe
na skutek niepełnego dostosowania Ustawy o działalności pożytku publicznego
i o wolontariacie oraz Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (updop).
Nowe przepisy regulujące opodatkowanie dochodów organizacji pozarządowych
trudno uznać za dostatecznie jasne. Sprawę dodatkowo kompli-kują kontrowersje
wokół uprawnień kontrolnych organów podatkowych w odniesieniu do organizacji
tego typu, zwłaszcza w zakresie badania statutów i postanowień tam zawartych.
Jednocześnie - jak zauważa autor - nowe przepisy tylko w niewielkim zakresie
ograniczają możliwości niezgodnego z intencjami ustawodawcy wykorzystywania
zwolnień podatkowych przez podmioty trzeciego sektora. Zachowanie zwolnienia
z art. 17 ust. 1 pkt 4 updop, dotyczącego podatników przeznaczających
dochody na prefero-wane cele statutowe, wysiłki takie skutecznie niweczy.
W tym zakresie ustawodawcy wyraźnie zabrakło konsekwencji. Pozytywne zmiany
to usunięcie zwolnień dotyczących dochodów ze składek członkowskich w
organizacjach politycznych, zawodowych i społecznych oraz wprowadzenie
nowego zwolnienia dotyczą-cego organizacji pożytku publicznego. Ta ostatnia
regulacja jest szczególnie cenna ze względu na przeniesienie, w pewnym
zakresie, ciężaru regulacji zwolnień z płaszczyzny przedmiotowej z art.
17 ust. 1 pkt 4 updop na płaszczyznę podmiotową, co wymusza na wielu organizacjach
poddanie się dodatkowej weryfikacji i ściślejszemu nadzorowi. |